伐檀
fá tán · phạt đàn
- (văn học cổ) bài thơ “Phạt Đàn” trong Kinh Thi, mượn chuyện đốn gỗ đàn để châm biếm kẻ bất tài mà hưởng bổng lộc
- (nghĩa rộng) phê phán kẻ tham lam, vô công hưởng lộc, chiếm chỗ của người hiền tài
- (nghĩa rộng) nói về nỗi bất bình khi người có tài đức lại không được trọng dụng
Phạt 伐 nghĩa là chặt, đốn; đàn 檀 là cây đàn (một loại gỗ quý). Ghép lại thành tên bài thơ trong Kinh Thi, phần Ngụy Phong, có lời tựa nói là để châm biếm kẻ tham nhũng, không có công mà vẫn hưởng lộc. Trong tiếng Việt đây là từ Hán Việt mang sắc thái cổ, thường dùng trong văn học, bình luận văn chương hoặc khi nói ẩn dụ về sự bất công trong việc dùng người.