不教而诛

bù jiào ér zhū · bất giáo nhi tru

Không giáo dục, hướng dẫn trước mà đã lập tức trừng phạt người mắc lỗi.
Chỉ việc xử phạt khi chưa giúp người khác hiểu sai lầm và biết cách sửa chữa; thường dùng để phê phán cách xử lý thiếu công bằng, thiếu giáo dục.

不 là không, 教 là dạy bảo, 而 là mà/rồi, 诛 nghĩa gốc là giết, về sau thường chỉ trừng phạt. Từ tương đương thuần Việt là “chưa dạy đã phạt” hoặc “không dạy mà phạt”; mang sắc thái phê phán, chủ yếu dùng trong văn viết và lời nghị luận.