南辕北辙
nán yuán běi zhé · nam viên bắc triệt
- Muốn đi về phía nam nhưng lại cho xe chạy về phía bắc; hành động hoàn toàn trái với mục đích.
- Càng cố gắng càng đi xa mục tiêu; làm việc ngược hướng.
- Cách làm phản tác dụng, trái ngược với điều muốn đạt được.
Nghĩa gốc từng chữ: 南 là phía nam; 辕 là càng xe, mượn chỉ xe; 北 là phía bắc; 辙 là vết bánh xe. Cả thành ngữ diễn tả việc muốn đi nam lại đánh xe đi bắc, tức hành động trái với mục đích. Tiếng Việt tương đương: đi ngược đường, làm trái mục tiêu, càng làm càng xa đích. Sắc thái phê phán nhẹ, thường dùng trong văn viết và thành ngữ.